Küresel sistem eş zamanlı krizler ve çelişkili gelişmelerle tarihinin en karmaşık dönemlerinden birinden geçiyor. Avrupa’da yükselen aşırı sağ ve faşizan dalga siyasi dengeleri sarsarken; Hindistan, Meksika ve Güney Afrika gibi ülkelerde “istenmeyen” seçim sonuçlarının ardından sıcak paranın bu piyasalardan hızla çekilip Türkiye gibi yüksek faiz sunan ülkelere yönelmesi, finansal istikrarsızlığın derinleştiğini gösteriyor.
Bu süreçte liderlere yönelik suikast girişimleri artarken, Türkiye’nin hemen sınırında yeni bir terör yapılanmasının devletleşme çabaları da dikkat çekiyor. ABD’nin bu yapılanmanın askeri ayağına uzun süredir ciddi kaynak aktarmasına rağmen, olası bir Türk müdahalesine alan açan mesajlar vermesi küresel güç dengelerindeki çelişkileri daha da görünür kılıyor.
Diğer tarafta Çin’in ABD tahvillerinden agresif biçimde çıkışı, BRICS ülkelerinin ortak para birimi arayışlarını hızlandırması ve ABD’nin kendi tahvillerini “buy back” yöntemleriyle dolaylı olarak yine kendisinin finanse etmesi, dolar merkezli küresel finans sisteminin ciddi bir kırılma eşiğinde olduğuna işaret ediyor. Bu tabloya büyük yatırım bankalarının blokzincir ve kripto varlık ETF’lerine yönelmesi eklendiğinde, eski düzenin çözülmeye başladığı açıkça görülüyor.
Tüm bu gelişmeler yaşanırken kısa vadeli sıcak para girişlerinin başarı hikâyesi gibi sunulması büyük bir yanılgı yaratıyor. Çünkü bu fonlar kalıcı değil; risk algısı değiştiği anda geldiği hızla çıkabilecek nitelikte. Rezerv para sistemlerinin değişimi tarih boyunca hiçbir zaman sancısız olmamışken, dünyanın “çok hızlı döndüğü” bu dönemde rehavete kapılmak ağır bedeller doğurabilir.
Makalenin tamamı için:
Tam Metni Görüntüle
